Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, küresel ekonomik gelişmeler, Türkiye’nin makroekonomik hedefleri, yastık altı birikimler ve planlanan dev altyapı yatırımlarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
“Yeni dünya doğum sancıları çekiyor”
Küresel sistemdeki kırılmalara düşünür Gramsci’nin, “Eski dünya ölüyor, yeni dünya doğum sancıları çekiyor, şimdi canavarlar zamanı” sözüyle atıfta bulunan Şimşek, dünyanın katastrofik savaşlardan kaçınmasını ümit ettiklerini söyledi. Türkiye’nin bu zorlu dönemde dayanıklı olduğunu vurgulayan Şimşek, “Bunu da geçen sene ispatladık, bu sene de ispatlayacağız. Hatırlasanız 2025’te hem içeride hem de dışarıda çok önemli şoklarla karşı karşıya kaldık. Özellikle geçen sene ticaret savaşlarının piyasalarda oluşturduğu hareketlilik, risk iştahında oluşturduğu tahribat, sonra 12 günlük savaş… Geçen sene önemli bir kuraklık da yaşadık. Bütün bunlar geçen sene önemli gündem maddeleriydi. Biz geçen seneki şokları programda çok önemli kayıplar yaşamadan atlattık. Tabiri caizse program kendisini kanıtladı. 2023 ortasından bu yana uyguladığımız program aslında Türkiye’nin makro ekonomik temellerini sağlamlaştırdı, dayanıklılığını artırdı ve geçen seneki şoklarla baş edebildik” dedi.
“Bütün bu etkiler yönetilebilir”
Bölgesel gerilimlerin ve petrol fiyatlarındaki dalgalanmaların Türkiye ekonomisine etkilerini rakamlarla açıklayan Bakan Şimşek, şunları kaydetti:
“Bu savaşın etkilerini rakamlara dökecek olursak; Orta Vadeli Program’da petrol fiyatı öngörümüz 65 dolarken, vadeli piyasalara baktığımızda yılın tamamı için ortalama fiyat 81 dolar seviyesinde görünüyor. Aradaki bu 15 dolarlık farkı baz aldığımızda, enflasyon öngörümüzden yaklaşık 3 puan daha yüksek seyredebilir. Bu durumun dolaylı ve doğrudan etkileriyle, yüzde 1,5’in altında öngördüğümüz cari açık 1 puan kadar, yüzde 3,5 olarak hedeflediğimiz bütçe açığı ise yarım puan kadar yükselebilir. Yüzde 4 civarında öngördüğümüz büyüme de yarım ila bir puan arasında daha düşük gerçekleşebilir ama benim buradaki mesajım şu; bütün bu etkiler yönetilebilir. Dolayısıyla programı rayından çıkartmaz, programı etkiler, programın süresini uzatır sonuç alma anlamında. Biz bu programı önceliklendirdik ve burada kararlıyız. Bu önemli bir şok ama bu şoku yönetilebilir görüyoruz.”
“Yastık altındaki 640 milyar dolarlık birikim”
Türkiye’nin uluslararası rezervler alanında önemli bir tampon inşa ettiğini ve bankacılık sektörünün yüzde 17 sermaye yeterlilik oranıyla son derece sağlıklı olduğunu belirten Şimşek, vatandaşın sisteme dahil olmayan birikimlerine de dikkat çekti. Bakan Şimşek, “Ülkemizi yeniden güçlü bir şekilde konumlandırabileceğiz. Şokun başlangıcında uluslararası rezervler alanında önemli bir tampon inşa etmiştik. Rezervlerimiz oldukça yüksek bir düzeyde, bankacılık sektörü de sağlıklı. Sermaye yeterlilik oranı şu anda yüzde 17 civarında. Vatandaşlarımızın programa olan güveni tam. Bugün bir çalışma okudum. Bir tahmine göre, vatandaşlarımızın yastık altındaki birikim miktarı 640 milyar dolar civar olduğu öngörülüyor. Bu sistemde olsa tabii sistemin kırılganlığı çok daha az olurdu. Vatandaşımızın altına tarihi bir ilgisi var. Maalesef sistem dışında ciddi birikimler var ama talebin düşük olması makul. Temeller sağlam olduğu için ateşkesle birlikte risk primimiz tekrar hızlı bir şekilde düşüşe girdi” diye konuştu.
“Demir yollarına en az 70 milyar dolar yatırım yapacağız”
Bakan Şimşek, Türkiye’nin rekabet gücünü kalıcı şekilde artırmak için ulaştırma altyapısında stratejik bir dönüşüm gerçekleştireceklerini de belirterek, “Özellikle altyapıya son 20 yılda 350-400 milyar dolar yatırım yaptık. Şimdi ise odağımızı demir yollarına, liman bağlantısallığına ve lojistiğe çeviriyoruz. Temel hedefi yük taşıması olan bu süreçte, önümüzdeki 20 yılda demir yollarına en az 70 milyar dolar yatırım yaparak, tüm sanayi bölgelerini ve üretim üslerini limanlara bağlayacağız. Ayrıca Türkiye, enerji arz güvenliğinde kritik bir koridor olarak Katar, Kazakistan ve Türkmenistan gazının Avrupa’ya ulaştırılmasında ve Basra’ya alternatif enerji yollarının oluşturulmasında anahtar rol oynamaya devam edecektir” ifadelerini kullandı.
Kaynak: İHA